Werkvorm
Dialoogwandeling: in tweetallen lopend het gesprek verdiepen
Twee mensen lopen samen en vertellen om beurten twintig minuten over wat hen bezighoudt, terwijl de ander alleen luistert en doorvraagt.
- Fase
- Initiatiefgroep, Kernteam, Netwerk
- Wat speelt er
- We praten langs elkaar heen
- Duur
- 45 tot 60 minuten
- Groep
- 2 of 3 personen per wandeling, elk aantal tegelijk
- Nodig
- Een wandelroute, eventueel een notitieboekje
Aan tafel praten we anders dan tijdens een wandeling. Naast elkaar lopen, zonder elkaar steeds aan te kijken, maakt het makkelijker om hardop na te denken. De dialoogwandeling gebruikt dat. Twee mensen lopen samen en vertellen om beurten over een vraag die hen bezighoudt. De ander luistert, stelt alleen vragen en geeft geen advies.
Wie zo twintig minuten aandacht krijgt, merkt dat zijn vraag verandert. Je hoort jezelf praten en ziet dingen die je eerder niet zag.
Wanneer gebruik je deze werkvorm?
In een netwerkbijeenkomst als onderdeel tussen twee plenaire delen, bij de start van een kernteam om elkaar beter te leren kennen, en wanneer trekkers vastzitten in hun eigen vraag. Het werkt ook goed tussen twee mensen uit verschillende organisaties die elkaar nog weinig kennen.
Stappen
- Bepaal de vraag. Geef een open vraag mee, bijvoorbeeld: wat houdt je bezig in deze opgave, en wat zou je willen dat er verandert?
- Leg de spelregels uit. De verteller praat twintig minuten. De luisteraar zegt niets over zichzelf, geeft geen advies en stelt alleen vragen die helpen verder te denken. Een knik of "hm" mag.
- Eerste ronde (20 minuten). Lopen en vertellen. De luisteraar houdt de tijd in de gaten.
- Tweede ronde (20 minuten). Wissel van rol.
- Samen terugkijken (5 tot 10 minuten). Wat hoorde je jezelf zeggen dat je verraste? Hoe was het om zo te luisteren?
- Plenair ophalen. Vraag een paar mensen wat de wandeling hen opleverde over de opgave, zonder de inhoud van het gesprek van een ander te delen.
Goede vragen voor de luisteraar
- Wat bedoel je precies met ...?
- Kun je een voorbeeld geven?
- Wat maakt dat dit zo belangrijk voor je is?
- Wat zou er gebeuren als ...?
Uit de praktijk
Eef Wielinga beschrijft hoe hij vastliep met een groep ambtenaren die een gezamenlijke visie probeerden te formuleren. Na drie dagen bleven de woorden vlak. Toen gingen ze zwijgend wandelen. Bij terugkomst ging het gesprek ergens anders over: over wat mensen werkelijk verlangden van hun werk. De volgende dag stond er een tekst die klopte (Wielinga & Robijn, 2018). Lopen en luisteren deden hier wat praten aan tafel niet lukte.
Tips en valkuilen
Het moeilijkste is voor de luisteraar: niet in je eigen verhaal schieten en niet gaan helpen. Benoem dat vooraf. Wie merkt dat hij een advies wil geven, zet het om in een vraag.
Bij een oneven aantal maak je één trio. Dan krijgt iedereen vijftien minuten.
Regel bij slecht weer een plan B: een gang, een atrium of een rondje om het gebouw. Zitten kan ook, maar dan naast elkaar en niet tegenover elkaar.
Referentie
Wielinga, E., & Robijn, F. (2018). Netwerken met energie. Roodbont Publishers.
Bron: Dialoogwandeling, Voor de Oogst van Morgen (Overlegorgaan Fysieke Leefomgeving en Commonland), op basis van de tools van het Presencing Institute; bewerkt door OpgavePlatform. Deze werkvorm valt onder de licentie CC BY-SA 4.0: je mag hem gebruiken en bewerken, ook commercieel, als je de bron noemt en je bewerking onder dezelfde licentie deelt.
Past deze werkvorm bij jullie netwerk?
Deze werkvorm helpt vooral in de fase Initiatiefgroep. Weet je niet in welke fase jullie netwerk zit? Met de fasescan zie je het in vijf minuten.